{"id":110,"date":"2023-06-29T10:35:10","date_gmt":"2023-06-29T10:35:10","guid":{"rendered":"http:\/\/www.kurka-bajdurka.pl\/?p=110"},"modified":"2023-12-10T20:45:40","modified_gmt":"2023-12-10T20:45:40","slug":"kamishibai-papierowy-teatr","status":"publish","type":"post","link":"http:\/\/www.kurka-bajdurka.pl\/index.php\/2023\/06\/29\/kamishibai-papierowy-teatr\/","title":{"rendered":"Kamishibai \u2013 papierowy teatr"},"content":{"rendered":"\n

Opowiada\u0107 mo\u017cna na r\u00f3\u017cne sposoby: z g\u0142owy – tworz\u0105c w\u0142asne opowie\u015bci, czytaj\u0105c fascynuj\u0105ce ksi\u0105\u017cki, albo przedstawiaj\u0105c historie za pomoc\u0105 teatrzyku, kt\u00f3ry jak chyba wszyscy si\u0119 zgadzamy, jest jedn\u0105 z najbardziej anga\u017cuj\u0105cych form wyrazu.<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Teatr mo\u017ce mie\u0107 jednak wiele twarzy, ale szczeg\u00f3ln\u0105, jedn\u0105 z ciekawszych i jednocze\u015bnie bardzo egzotycznych prezentuje japo\u0144skie kamishibai.<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Kamishibai \u2013 pierwsze spotkanie<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Po raz pierwszy z kamishibai zetkn\u0119\u0142am si\u0119 stosunkowo niedawno. Zaopatrzy\u0142a si\u0119 w niego jedna z moich znajomych i prezentowa\u0142a go z wielkim zaanga\u017cowaniem, czytaj\u0105c za jego pomoc\u0105 bajki zgromadzonym wok\u00f3\u0142 dzieciom. Dzieci by\u0142y zachwycone i wcale im si\u0119 nie dziwi\u0119 :).<\/p>\n\n\n\n

To pierwsze zetkni\u0119cie z kamishibai by\u0142o naprawd\u0119 fascynuj\u0105ce. A dlaczego mnie tak urzek\u0142o? Dlatego, \u017ce bajki by\u0142y odczytywane w zupe\u0142nie innej, jak dotychczas dla mnie formie. Ods\u0142aniane kolejnych los\u00f3w przedstawianej historii za pomoc\u0105 teatrzyku \u2013 parawanu<\/strong> \u2013 kartka po kartce, w czytelny i wygodny spos\u00f3b dawa\u0142o ogromne pole mo\u017cliwo\u015bci nie tylko prezentuj\u0105cemu, ale tak\u017ce i dzieciom, kt\u00f3re konsumowa\u0142y t\u0119 tre\u015b\u0107 z wielkim zapa\u0142em.<\/p>\n\n\n\n

Pomy\u015bla\u0142am w\u00f3wczas, \u017ce to \u015bwietny spos\u00f3b opowiadania bajki, bo mo\u017cna j\u0105 przecie\u017c czyta\u0107 ca\u0142kiem sporej grupie dzieciak\u00f3w bez konieczno\u015bci gimnastykowania si\u0119 z pokazywaniem ilustracji znajduj\u0105cych si\u0119 w ksi\u0105\u017cce. Prezentuj\u0105cy ma praktycznie wolne r\u0119ce, dzi\u0119ki czemu mo\u017ce sta\u0107 si\u0119 nawet dodatkowym aktorem tego przedsi\u0119wzi\u0119cia.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Czym jest kamishibai?<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Na pierwszy rzut oka kamishibai wygl\u0105da jak bardzo prosty teatrzyk, kt\u00f3ry zamiast sceny, kukie\u0142ek i scenografii posiada przestrze\u0144 wype\u0142nion\u0105 kartami wybranej bajki. Kamishibai nie okre\u015bla jednak samej konstrukcji, a ca\u0142\u0105 metod\u0119 i technik\u0119 prezentowania opowie\u015bci.<\/strong> Jest ponadto \u015bwietnym narz\u0119dziem pracy s\u0142u\u017c\u0105cym aktywizacji dzieci<\/strong>.<\/p>\n\n\n\n

Kamishibai pochodzi z Japonii<\/strong>, gdzie nazywany jest teatrem obrazkowym<\/strong>. Nazwa wywodzi si\u0119 od dw\u00f3ch s\u0142\u00f3w: Kami<\/strong> \u2013 papier oraz shibai<\/strong> \u2013 teatr, co potocznie mo\u017cna okre\u015bli\u0107 jako papierowy teatr.<\/p>\n\n\n\n

Jak u\u017cywa si\u0119 kamishibai?<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Technika prezentacji jest bardzo prosta. Teatrzyk b\u0119d\u0105cy stela\u017cem dla przygotowanej opowie\u015bci pozwala wygodnie przek\u0142ada\u0107 karty w taki spos\u00f3b, by widzowie ogl\u0105dali z jednej strony ilustracje, a prowadz\u0105cy przedstawienie m\u00f3g\u0142 odczytywa\u0107 tekst z drugiej strony – na ich rewersie, gdzie znajduje si\u0119 tak\u017ce ma\u0142y podgl\u0105d ilustracji, na kt\u00f3re patrzy w danym momencie widownia. Dzi\u0119ki temu zachowana jest ci\u0105g\u0142o\u015b\u0107 narracji. Na ty\u0142ach kart opr\u00f3cz tekstu opowiadania mog\u0105 si\u0119 znajdowa\u0107 r\u00f3wnie\u017c wskaz\u00f3wki dla prowadz\u0105cego, dzi\u0119ki kt\u00f3rym b\u0119dzie m\u00f3g\u0142 jeszcze bardziej anga\u017cowa\u0107 swoj\u0105 publiczno\u015b\u0107.<\/p>\n\n\n\n

\"Japo\u0144ska<\/figure>\n\n\n\n

Historia kamishibai<\/strong><\/p>\n\n\n\n

\u017beby pozna\u0107 pocz\u0105tki japo\u0144skiego teatrzyku obrazkowego musimy si\u0119 przenie\u015b\u0107 do XII-wiecznej Japonii<\/strong>. Kamishibai zosta\u0142o tam spopularyzowane przez mnich\u00f3w, kt\u00f3rzy za pomoc\u0105 w\u0142asnor\u0119cznie sporz\u0105dzanych (jedwabnych lub papierowych) zwoj\u00f3w<\/strong> prezentowali zgromadzonej w \u015bwi\u0105tyniach biedocie moralizatorskie historie obrazkowe. Realizowali w ten spos\u00f3b swoj\u0105 misj\u0119 edukacyjn\u0105<\/strong> przyczyniaj\u0105c si\u0119 jednocze\u015bnie do narodzenia nowego sposobu przedstawiania opowie\u015bci. Zwoje te nazywano \u201eemaki-mono\u201d<\/strong> (jap. \u7d75\u5dfb\u7269<\/strong>, \u201ee\u201d znaczy \u201eobraz\u201d, \u201emaki\u201d \u2013 \u201ezw\u00f3j\u201d, a \u201emono\u201d to \u201erzecz\u201d).<\/p>\n\n\n\n

Od tamtych czas\u00f3w a\u017c do pocz\u0105tk\u00f3w XX wieku sztuka kamishibai zosta\u0142a jednak niemal ca\u0142kiem zapomniana. Na szcz\u0119\u015bcie, po wielu wiekach utajenia powr\u00f3ci\u0142a w latach 50.<\/strong> i to ze zdwojon\u0105 si\u0142\u0105. Tamten czas okre\u015blany jest wr\u0119cz mianem z\u0142otego okresu kamishibai, a arty\u015bci \u2013 kamishibaiarze je\u017cd\u017c\u0105cy od wioski do wioski z teatrzykiem, w\u0119druj\u0105cym z nimi najcz\u0119\u015bciej na ramie rozklekotanego roweru, byli w\u00f3wczas najwybitniejszymi przedstawicielami swojego gatunku.<\/p>\n\n\n\n

\"teatr<\/figure>\n\n\n\n

Kamishibai dla dzieci<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Warto jednak wiedzie\u0107, \u017ce sztuka kamishibai nie by\u0142a z pocz\u0105tku przeznaczona dla dzieci. O tym pomy\u015blano dopiero w 1923 roku<\/strong>, kiedy to powsta\u0142a pierwsza sztuka dedykowana najm\u0142odszej widowni. Z nurtu dzieci\u0119cego kamishibai wywodz\u0105 si\u0119 arty\u015bci mangowi tacy jak, np. Shigeru Mizuki<\/strong>, czy G\u014dseki Kojima<\/strong>.<\/p>\n\n\n\n

Kiedy kamishibai dotar\u0142o do Europy?<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Japo\u0144ski teatr papierowy trafi\u0142 na nasz kontynent dopiero w latach 70.<\/strong> za spraw\u0105 pewnej szwajcarskiej bibliotekarki oraz propagatorki sztuki opowiadania – \u00c9dith Montelle<\/strong>. Spopularyzowa\u0142a ona kamishibai wskazuj\u0105c jednocze\u015bnie na jego ogromn\u0105 rol\u0119 w alfabetyzacji, nauki g\u0142o\u015bnego czytania, opowiadania i rysowania przez dzieci.<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Od tamtej pory kamishibai zacz\u0119\u0142o rozprzestrzenia\u0107 si\u0119 na podatnym gruncie europejskim. Dzi\u015b spotka\u0107 je mo\u017cna tak\u017ce i w polskich bibliotekach oraz o\u015brodkach kultury, a tak\u017ce w domach wszystkich tych, kt\u00f3rych urzek\u0142a ta niezwyk\u0142a forma opowiadania :).<\/p>\n\n\n\n

\"Kamishibai<\/figure>\n\n\n\n

Osobi\u015bcie gor\u0105co Was zach\u0119cam do wypr\u00f3bowania kamishibai. By\u0107 mo\u017ce kto\u015b ze znajomych ma i ch\u0119tnie Wam po\u017cyczy. Tak\u017ce w sieci znajdziecie ca\u0142kiem spor\u0105 ofert\u0119 teatrzyk\u00f3w kamishibai wraz ze specjalnie przygotowanymi kartami bajek. My\u015bl\u0119, \u017ce warto spr\u00f3bowa\u0107, bo dzieci s\u0142uchaj\u0105 tak prezentowanych przedstawie\u0144 jak zakl\u0119te :). Mnie forma kamishibai bardzo przypad\u0142a do gustu, bo dzi\u0119ki niemu rozwijamy dzieci\u0119c\u0105 wyobra\u017ani\u0119, koncentracj\u0119, a tak\u017ce nawi\u0105zujemy z dzie\u0107mi niezwyk\u0142\u0105 wi\u0119\u017a<\/strong>. Kamishibai to tak\u017ce znakomity pretekst do samodzielnych pr\u00f3b aktorskich, tworzenia w\u0142asnych przedstawie\u0144 i \u0107wiczenia umiej\u0119tno\u015bci opowiadania oraz czytania<\/strong>.<\/p>\n\n\n\n

I kto wie, by\u0107 mo\u017ce Kurka Bajdurka doczeka si\u0119 swojej wersji mo\u017cliwej do prezentowania w teatrzyku kamishibai :)\u2026<\/p>\n\n\n\n

—————————————————————<\/p>\n\n\n\n

Z czego m.in. korzysta\u0142am pisz\u0105c ten artyku\u0142:<\/p>\n\n\n\n

– malyteatrilustracji.pl\/historia-kamishibai<\/p>\n\n\n\n

– dziecisawazne.pl\/magiczny-teatrzyk-kamishibai<\/p>\n\n\n\n

– tibum.pl\/shop\/co-to-jest-kamishibai<\/p>\n\n\n\n

– kreatibaj.pl\/kamishibai<\/p>\n\n\n\n

– historia kamishibai \u2013 polskie i angielskie domeny publiczne<\/p>\n\n\n\n

Teatrzyk oraz bajka ze zdj\u0119\u0107: Wydawnictwo Tibum<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Opowiada\u0107 mo\u017cna na r\u00f3\u017cne sposoby: z g\u0142owy – tworz\u0105c w\u0142asne opowie\u015bci, czytaj\u0105c fascynuj\u0105ce ksi\u0105\u017cki, albo przedstawiaj\u0105c historie za pomoc\u0105 teatrzyku, kt\u00f3ry jak chyba wszyscy si\u0119 zgadzamy, jest jedn\u0105 z najbardziej anga\u017cuj\u0105cych form wyrazu.<\/p>\n

Teatr mo\u017ce mie\u0107 jednak wiele twarzy, ale szczeg\u00f3ln\u0105, jedn\u0105 z ciekawszych i jednocze\u015bnie bardzo egzotycznych prezentuje japo\u0144skie kamishibai.<\/p>\n

_____________________________________<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":344,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"neve_meta_sidebar":"","neve_meta_container":"","neve_meta_enable_content_width":"","neve_meta_content_width":0,"neve_meta_title_alignment":"","neve_meta_author_avatar":"","neve_post_elements_order":"","neve_meta_disable_header":"","neve_meta_disable_footer":"","neve_meta_disable_title":"","_themeisle_gutenberg_block_has_review":false,"footnotes":""},"categories":[6,1],"tags":[],"class_list":["post-110","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-blog","category-uncategorized"],"_links":{"self":[{"href":"http:\/\/www.kurka-bajdurka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/110","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"http:\/\/www.kurka-bajdurka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"http:\/\/www.kurka-bajdurka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/www.kurka-bajdurka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/www.kurka-bajdurka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=110"}],"version-history":[{"count":5,"href":"http:\/\/www.kurka-bajdurka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/110\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":512,"href":"http:\/\/www.kurka-bajdurka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/110\/revisions\/512"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/www.kurka-bajdurka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/344"}],"wp:attachment":[{"href":"http:\/\/www.kurka-bajdurka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=110"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"http:\/\/www.kurka-bajdurka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=110"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"http:\/\/www.kurka-bajdurka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=110"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}